HEM ÜRETİCİ HEM TÜKETİCİ KAZANACAK

Uygun fiyatlarla kaliteli alışveriş imkanı yaratmayı ve bölge ekonomisine canlılık kazandırmayı hedefleyen proje, aynı zamanda Kent A.Ş. bünyesindeki hizmetlerin güçlendirilmesine katkı sağlayacak. Diğer yandan, Tekstil Günleri’nde satış yapmak isteyenler için stant başvuruları da devam edecek. Firmalar, Karşıyaka Belediyesi Ana Hizmet Binası’ndaki Kent A.Ş. irtibat ofisine müracaatta bulunabilecek. 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

 İstanbul Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği’nin (İHKİB) moda endüstrisinde sürdürülebilir üretim altyapısını güçlendirmek ve sektörde farkındalığı artırmak için yürüttüğü çalışmalar bütün hızıyla devam ediyor.
İHKİB’in iştiraki Ekoteks tarafından 15’incisi ‘Cumhuriyetin 100. Yılında Hazır Giyim ve Tekstil Endüstrisi’nde Yeni Sürdürülebilirlik Anlayışı’ temasıyla düzenlenen sempozyumda bürokratlar, küresel markaların temsilcileri ve akademisyenler sürdürülebilir üretimi mercek altına aldı.

Sempozyumun açılışında konuşan Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe, sürdürülebilir üretim ve döngüsel ekonominin son yıllarda en çok kafa yordukları konuların başında geldiğini hatırlattı. Aynı zamanda İHKİB’in de başkanlığını yürüten Gültepe, hazır giyimin, dijitalleşme ve sürdürülebilir üretimin önemini ilk kavrayan, ilk harekete geçen sektörlerden biri olduğunu söyledi. Gültepe, şöyle devam etti:
 
TÜRK MODA ENDÜSTRİSİNİ AB DİJİTAL TEK PAZAR STRATEJİSİ’NE HAZIRLIYORUZ

“Moda endüstrisinde dijitalleşme ve sürdürülebilir üretim yıllardır temel önceliğimizi oluşturuyor.  

Bakanlıklarımızla, Avrupa Birliği ile iş birlikleri yapıyor, IPA kapsamında projeler geliştiriyoruz.

Projelerimiz için AB’den 30 milyon Euro hibe desteği aldık. 17 milyon Euro’luk destek için süreç devam ediyor. Hibe desteğini moda endüstrimizi geliştirmek, dijital ve sürdürülebilir üretim kapasitemizi arttırmak, markalı üretime geçişi hızlandırmak için kullanıyoruz. Aynı zamanda bu projelerle moda endüstrisini AB Dijital Tek Pazar Stratejisi’ne hazırlıyoruz. Sektörde farkındalığı arttırmak için de yoğun bir çalışma yürütüyoruz. Kurumsal karbon ayak izi ölçümü ve hesaplanması, ürün yaşam döngüsü, iklim değişikliği, sera gazı emisyonu gibi konularda eğitim programları düzenliyoruz. Çevre dostu üretim yapan fabrikalara dönüşümü destekliyoruz. Biliyoruz ki ekonomimizdeki yeşil dönüşüm rekabet gücümüze güç katacak.”
 

YIL SONUNA KADAR TÜM SEKTÖRLER SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK EYLEM PLANLARINI TAMAMLAYACAK

Mustafa Gültepe, hem hazır giyim ve konfeksiyonda hem de toplam ihracatta Türkiye için en büyük pazarının Avrupa Birliği olduğunu hatırlattı. Türkiye’de toplam ihracatın yüzde 42’sinin AB ülkelerine yapıldığını bildiren Gültepe, şunları söyledi:

“Hazır giyim ve konfeksiyonda bu oran yüzde 60’a çıkıyor, İngiltere’yi ilave ettiğimizde yüzde 70’e yaklaşıyor. Dolayısıyla rekabetçiliğimizi güçlendirmek için yeşil dönüşümden başka bir seçeneğimiz bulunmuyor. Ticaret Bakanlığımızın ‘Uzak Ülkeler Stratejisi’ doğrultusunda farklı coğrafyaları radarımıza aldık. TİM olarak bu yıl birliklerimizle Venezuela’dan Japonya’ya onlarca ülkeye ticaret heyetleri düzenledik. Alım heyetlerini ülkemizde ağırlıyoruz. Ama bir gerçeği unutmayalım. Yenilerini bulsak da Avrupa bizim için en büyük pazar olmaya devam edecek. Bu gerçekten hareketle tüm sektörlerimizin Yeşil Mutabakat’a uyum sürecini hızlandırmak zorundayız. Bu konuda doğru stratejileri kurgulayıp yol alabilirsek AB pazarında rekabetçiliğimizi arttırabiliriz. Şunu rahatlıkla söyleyebilirim. Yeşil dönüşüm konusunda kamu tarafında güçlü bir irade var, ihracatçılarımızın farkındalığı her geçen gün artıyor. Nitekim 27 sektörümüzün çoğu sürdürülebilirlik eylem planlarını hazırladılar. Yıl sonuna kadar inşallah tüm sektörlerimizin eylem planları tamamlanacak. Hazır giyim ve konfeksiyon bu yıl eylem planını açıklayan ilk sektör olmuştu. Ocak ayında kamuoyu ile paylaştığımız eylem planında dönüşüm gündemini altı bileşen altında toplayarak 40 eylem belirledik. Eylemlerden 13’ünde Ocak ayı itibarıyla uygulama sürecine geçtik.”

 NİLGÜN ÖZDEMİR: YEŞİL DÖNÜŞÜM İÇİN YOĞUN BİR ÇALIŞMA YÜRÜTÜYORUZ

Ekoteks Yönetim Kurulu Başkanı Nilgün Özdemir de konuşmasında yeşil dönüşümün, hizmetten eğitime, sağlıktan sanayi üretimine tüm sektörleri etkilediğine dikkat çekti. Özdemir, şöyle devam etti:

“Özellikle sanayi açısından ürün, ham madde ve teknoloji seçimlerinde kapsamlı dönüşümü önceleyen yeni bir düzen kuruluyor. Bu doğrultuda teknoloji odaklı üretimin önemi artarken küresel anlamda rekabetçi olabilmek için sanayinin daha yeşil, daha döngüsel ve daha dijital olması bir zorunluluk haline geliyor. Yeşil dönüşümü temel alan bu yeni düzende sanayimizi yakından ilgilendiren ve izlenmesi gereken gelişmelerin başında Yeşil Mutabakat geliyor. AB sanayiden ulaştırmaya, enerjiden tarıma kadar birçok boyutta stratejik düzenlemeyi içeren Yeşil Mutabakat ile dönüşümü bütüncül bir bakışla ele alıyor. Ülkemizde de bu sürece uygun mevzuat ve tüzüklerin hazırlanmasında yoğun bir çalışma yürütülüyor. Bu kapsamda biz de TİM ve İHKİB olarak ihracatçımıza doğrudan fayda sağlamak adına ilgili bakanlıklarımızla çok yakın çalışıyoruz. Mevzuat ve tüzüklerin hazırlanmasında sanayi kesiminin görüşünün yansıtılması ve düzenlemelerin sanayicilerimize aktarılması noktalarında arayüz görevi üstleniyoruz.”
 

OVP’NİN YEŞİL VE DİJİTAL DÖNÜŞÜMÜ ÖNCELEMESİ ÇOK ÖNEMLİ

Nilgün Özdemir,  Orta Vadeli Program’da (OVP) yedi öncelikli yapıal reform alanı arasında yeşil ve dijital dönüşümün de bulunduğunu hatırlattı. Özdemir, “OVP’nin yerli üretimi desteklemesini, üretimde teknolojik dönüşüme yönelik adımlarla yeşil ve dijital dönüşüm başlıklarını öncelemesini çok değerli buluyoruz” diye konuştu.
Uluslararası Ekoteks Sempozyumu çerçevesinde marka ve tasarımcıların sürdürülebilir kumaşlar kullanarak tasarladıkları kıyafetler de katılımcıların beğenisine sunuldu. Kıyafetler arasında tamamen sürdürülebilir kumaşlarla yeniden tasarlanan Atatürk’e ait frak takımı da yer alıyor.

Sentetik boya içeren tekstil atık sularının arıtılmadan deşarj edilmesi çevre kirliliğine neden olurken tekstil sektöründe doğal boyaların tercih edilmesi hem çevre kirliliğinin önüne geçilmesi hem de sınırlı su kaynaklarının etkili kullanımı açısından önem taşıyor.

Doğal boya elde etmede kullanılan bitkilerin başında gelen indigoyu (Indigofera tinctoria) Türkiye'de ilk kez Antalya'da yetiştiren Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Kenan Turgut, çalışmalarının ayrıntılarını paylaştı.

Turgut, doğal mavi boyanın dünyada üç bitkiden elde edilebildiğini, bunların; Anadolu'da da yetişen çivit otu (Isatis tinctoria), doğal boyamacılık konusunda halen geleneklerini devam ettiren Japonya'da yetişen Japon indigosu ve birim alandan çok daha fazla miktarda boya elde edilebildiği için dünyada en yaygın yetiştirilen indigofera tinctoria bitkisi olduğunu söyledi.

Tekstil sanayisinde ve doğal boyama konusunda açık olduğunu görüp Türkiye'nin bu konuda potansiyeli olabileceğini düşünerek araştırmalarına başladıklarını anlatan Turgut, çalışmalarını TÜBİTAK TEYDEB Projesi kapsamında Güney Agripark AR-GE Şirketi’nde yürüttüklerini bildirdi.

İndigonun mavi boya elde etmede kullanılan Asya kökenli bir bitki olduğunu belirten Turgut, "Özellikle tropik ülkelerde tarımı çok yapılıyor. Biz de bu bitkinin mikro çoğaltılması, sürdürülebilir tarımı ve sonunda da toz halinde çözünebilir boyar madde elde edilmesi üzerine bu projeyi kurguladık." dedi.

İndigo boyasını Türkiye'de üreterek tekstil boyamacılığından kaynaklanan çevre kirliliğini azaltma yolunda bir adım atmak istediklerini dile getiren Turgut, bu boyanın aynı zamanda katma değeri yüksek bir ürün olduğunu ve dünyada 1 kilogramının 100 doların üzerinde fiyatla satıldığını aktardı.

İNDİGO NASIL ELDE EDİLİYOR?

Tropik bir bitki olduğu için indigonun Akdeniz ikliminde yetiştirilmeye uygun olduğunu, soğuğa ve don olaylarına dayanıklı olmaması dolayısıyla da Türkiye'nin iç bölgelerinde ve yüksek rakımlarında yetiştirilemeyeceğini kaydeden Turgut, bitkinin yetiştirilme süreciyle ilgili şu bilgileri verdi:

"İlk önce doku kültürüne başlamamız için tohumları çimlendirmemiz gerekiyordu ve ilk bitkilerimizi onlardan aldık. Diktiğimiz 10-12 tane bitki vardı. Doku kültürü için 2-3 bitki yeterli aslında. Onlardan bir yıl içerisinde on binlerce bitki üretmek mümkün. Öyle bir özelliği var, yani biz mikro çoğaltmaya hızlı üretim diyoruz. O bitkileri biz elde edip, bitkiler fide aşamasına geldikten sonra hemen doku kültürü devreye girdi. Oradan çok sayıda, binlerce bitki elde ettik ve o bitkilerle arazide denememizi kurduk. Geçen sene ilk yaprak örneklerimizi aldık."

Turgut, AR-GE sürecinde bitkiden elde ettikleri verim ile ilgili, "1 dekardan yaklaşık 2- 2,5 ton ürün alınabiliyor ve 20-25 kilogram da indigo toz boya elde edilebiliyor." diye konuştu.

İndigodan mavi boya elde edilmesi sürecinin detaylarını da paylaşan Turgut, "Bir karıştırma ve havalandırma sisteminiz olması, birkaç gün yüksek PH içerisinde kapalı ortamda bekletilmesi, belli bir süre sonra katılaşması ve bunun o süreçte maviye dönüşmesi gerekiyor. Bu indigo rengini aldıktan sonra mavi renkte, katı bir madde elde ediyoruz. Ondan sonra ufalanarak toz haline getirilmesi gerekiyor." ifadelerini kullandı.

"GIDA BOYASI OLARAK DA KULLANILABİLİYOR"

Dünya tekstil sektöründe kullanılan boyaların sadece yüzde 1'inin doğal boya olduğuna dikkati çeken Turgut, sınırlı su kaynaklarının doğru değerlendirilmesi için, dünyadaki su kaynaklarını en çok kirleten ikinci sektör olan tekstil sektöründe doğal boya kullanımının yaygınlaşması gerektiğini vurgulayarak, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Doğal boyaları, kimyasal boyalarla karşılaştırdığımız zaman önemli avantajları var. Bunlardan birisi sağlıklı olması, ikincisi özellikle yüksek haslık vermesi yani burada yüksek dediğimiz yıkama ve ışığa karşı dayanıklıdır. Üçüncüsü kullanım ömürlerinin fazla olması. Bu bence tekstilde çok önemli. Dördüncüsü toksik, alerjik olmamaları. Beşincisi de çevreyle dost olmaları. Dolayısıyla bunları bir araya getirdiğimiz zaman aslında dünyanın bu konuda ne kadar geç kaldığını da anlamış oluyoruz."

Kaza İstanbul-Samsun D-100 Karayolu Kınalıtaş mevkisinde meydana geldi.

İstanbul'dan yurt dışına tekstil ürünü götüren Murat Erdogan (35)yönetimindeki UM-008-UT plakalı TIR yoldan çıkarak su ishale menfezine çarpıp devrildi. Araç sürücüsü ile yanında yolcu olarak bulunan babası Yaşar Erdoğan (61) yaralandı. Bu sırada TIR 'da yangın çıktı. Osmancık Belediyesi İtfaiye Müdürlüğüne ait itfaiye aracının zamaniında müdahalesiyle yangın büyümeden söndürüldü. Yaralılar ambulansla Osmancık Devlet Hastanesi'ne kaldırıldı. Yaralıların durumlarının iyi olduğu öğrenildi. Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Fayat, emek yoğun sektör olmalarının rekabetçi olma konusunda kura karşı hassasiyetle yaklaşmalarını sağladığını belirterek, “Şu an için rakiplerimizden yüzde 40 daha pahalıyız.” dedi.

Seçim öncesi Mayıs’a kadar kurun 20’nin altında tutulması bu yıl içerisindeki bütün kış siparişlerini rakiplerine kaptırmalarına sebep olduğunu açıklayan Fayat, “Rakiplerimizle bizim aramızdaki fark yüzde 15-20 iken, bizden alışveriş yapmak çok cazipken bu fark yüzde 40’a çıkınca, siparişler rakiplerimize gitti. Çünkü kaybettiğiniz siparişleri yerine koyamıyorsunuz.” ifadelerini kullandı.

Fayat, 2024-2026 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program'ı (OVP) değerlendirdiği konuşmasında, “Son birkaç OVP ile karşılaştırdığımda daha ayakları yere basan ve gerçeğe yakın rakamlar olduğunu gördük.” dedi. İçerde sıkılaşma ve pazarın daralması varken büyümenin ihracatla sağlanacağını düşündüğünü belirten Fayat, “Bizlere çok iyi şartlarda finansmana ulaşım sağlamak lazım. Enflasyonda doğruya yakın bir hedef kurulduğunu düşünüyorum. Önümüzdeki yıl enflasyonu yüzde 40 gibi tahmin ediyorum. Buna göre bütçeleme yapacağız.” açıklamasını yaptı.

“Türkiye’nin çok iyi markaları üretim kapasitelerini %60’a indirdi”

Fayat, tekstil sektöründeki istihdam görünümü hakkında ise şu sözleri kullandı:

“Tekstil sektöründe bu yıl yüzde 10 bir daralma yaşanacak. Türkiye’nin çok iyi markaları bile üretim kapasiteleri yüzde 80 iken şu an yüzde 60’a indirdiler. Yani yüzde 40 yurt dışından almaya başladılar.

Son 1 yıl içinde hazır giyim ve tekstilde 135 bin kayıp var, yıl sonuna kadar bunun 175 bin civarında olacağını düşünüyorum. Bu kur artışı sektörlerin rekabetçi olmasını bırakın, maliyet tutturamama ya da küçülme gibi kararlar almasını beraberinde getirebilir.”

Ağırlıklı olarak kadınların çalıştığı fabrikada işlenen veya üretilen ürünler yurdun dört bir yanına gönderilerek hem aile hem de kent ekonomisine katkı sağlanıyor.

Belediye Başkanı Mehmet Gürbüz, gazetecilere, 6 Şubat'ta yaşanan depremde kentin büyük yaralar aldığını ve kentte deprem öncesi 20 bin istihdam sorunu yaşanırken depremden sonra bu sayının 40 bine çıktığını söyledi.

Gürbüz, kentteki istihdam sorununu en aza indirmek için çalışma yaptıklarını, bu kapsamda yeni projeler ortaya koyduklarını dile getirdi.

Kenti eski günlerine geri döndürebilmek için var güçleriyle çalıştıklarını ve belediye tarafından açılan fabrikada çalışmaların devam ettiğini anlatan Gürbüz, "Biz burada sadece fason üretim yapıyoruz. Kendi markamızı da oluşturacağız. Diğer taraftan kesimler yapıyoruz. Yani markalara da üretim yapmak istiyoruz. Elbistan'ı ayağa kaldırmak için var gücümüzle hem hükümetiz hem de vatandaşlarımızla beraber kenetlendik. Bu mücadeleyi birlikte vereceğiz ve Allah'ın izniyle ayağa kalkacağız." diye konuştu.

İstihdamın artırılması konusunda iş dünyasıyla temaslarını sürdürdüklerini anlatan Gürbüz, önümüzdeki süreçte yeni fabrikaların da kurulmasını hedeflediklerini kaydetti.

İstanbul'dan gelerek tekstil fabrikasına iş desteği sağlayan iş insanı Ozan İnel de depremin merkez üssü Elbistan'ı desteklemeye çalıştığını ifade ederek "Burada meslek edinme programları yeterince oturması halinde birçok tekstil firmasının buraya iş getireceğine inanıyorum. Elbistan’ın da iyi bir markayla öne çıkacağını düşünüyorum. Bu bölgede iş gücünün de yeteri kadar olduğuna inanıyorum." dedi.

Tekstil fabrikasında çalışan Dilara Gül, kurulan fabrikanın kent için büyük bir öneme sahip olduğuna inandığını belirterek "Kurulan tekstil fabrikası Elbistan ve gençlerimiz için çok iyi oldu. Depremden bizleri çok fazla etkiledi. Burada çalışarak hem aile hem de kendi ekonomimize katkı sağlıyoruz. Geleceğimiz içinde çok güzel olacağını düşünüyorum." diye konuştu.

Çalışanlardan Sibel Erman da kurulan fabrika sayesinde aile bütçesine katkı sunduklarını dile getirdi.

Ayrıca, TABA-AmCham, ABD mallarına karşılık olarak uygulanan ilave gümrük vergilerinin de kaldırılması için bu çabalara destek vereceğini beyan etti.

Ürettiği katma değer, sahip olduğu yüksek istihdam potansiyeli ve diğer pek çok sektörü etkileyen yapısıyla tekstil sektörü, ülke ekonomisinin taşıyıcı güçlerinden biridir. Tekstil konusunu irdelerken Markalaşma kavramının altını çizmek gerekir. Türk hazır giyim ve tekstil sektörü; üretim değeri, katma değer, istihdam ve dış ticarette yüksek payı ile en önemli imalat sanayi sektörlerinden biridir.

Tekstil Hazır Giyim Sektörü (THG Sektörü) değer zincirinin doğal ve kimyasal liften (elyaf) mamul kumaşa kadar olan üretim süreci tekstil sektörü kapsamında olup;halı, battaniye ve ev tekstili gibi ürünler de tekstil sektörü içinde değerlendirilmektedir. Tekstil sektörünün ana girdisi olan elyaf doğal olarak pamuk, keten, jüt gibi bitkisel hammaddelerden ya da yün, ipek gibi hayvansal hammaddelerden üretilmektedir. Kimyasal elyaf ise yapay, inorganik ve sentetik olmak üzere üç ana gruba ayrılmaktadır. En hızlı artan elyaf çeşidi olan sentetik elyaflar petrol türevi polyester, poliamid ve akriliktir. Elyaf eğirme ve bükme işlemlerinden geçirilerek ipliğe dönüşmekte; iplik ise dokunmak ya da örülmek suretiyle ham kumaş haline getirilmektedir. Ham kumaş; terbiye, boya ve apreleme gibi işlemler sonucunda mamul kumaş haline getirilerek hazır giyim sektörünün ana girdisi haline gelmektedir. Kumaş üretiminde dokuma, örme ve dokusuz yüzeyler (nonwoven) olmak üzere üç farklı yöntem kullanılmaktadır.

Bilindiği üzere Türkiye’nin 2023 yılı ihracat hedefi 500 milyar dolar olarak belirlenmiştir. Bu ihracat hedefinin 80 milyar doları tekstilden beklenmektedir. Bunun 20 milyar dolarının tekstilden, 60 milyar dolarının ise hazır giyimden gelmesi hesaplanmaktadır. Bu hedefi gerçekleştirme yolunda; ihracatı arttırmak, üretimi arttırmak ana stratejimiz, hammadde kaynaklarını ve teknolojiyi geliştirmek, pazarlama ve rekabet yetkinliğini arttırmak, Ar-Ge-Ür-Ge yapılarını güçlendirmek, moda ve tasarım yaratma yetkinliğini arttırmak, eğitim alt yapısını güçlendirmek, iş ortamını geliştirmek odak stratejimiz, markalaşmayı arttırmak, marka tescillerini yaygınlaştırmak, teşvik ve desteklerden yararlanma oranını arttırmak, bölgesel kalkınma, finansmana erişim ise TEMEL STARATEJİLERİMİZ arasındadır.

“Marka imajı” ve “marka kimliği” açısından değerlendirildiğinde, Türk markalarının Batılı rakiplerine oranla küresel ölçekte yeterince marka bilinirliğine sahip olamadığı gözlemlenmektedir. Tekstil sektöründe markalaşma; ülke markası, mağaza markası, ürün markası ve bütünleşik mağaza-ürün markası olarak dört başlıkta incelenmektedir. Bir ürünün uluslararası piyasalarda “uluslararası marka” sayılabilmesi için belirlenmiş kurallar bulunmamakla birlikte, piyasalarda kabul gören kriterler:  En az bir yabancı ülkede departmanlı mağazaların zincir dağıtım kanallarına girmesi ve bu kanallardaki satış işlemlerinin süreklilik kazanması, Firmanın en az bir yabancı ülkede kendi markasıyla mağazalar zinciri kurması, Ürünlerini yabancı ülkelere tescil ettirerek yabancı tescille satış yapması, Yurt dışında pek çok noktada veya pek çok ülkede satış birimine sahip olması, Yabancı bir veya birden fazla ülkede alt sektör grubunda hatırı sayılır bir pazar payına sahip olması olarak sıralanabilir.

Bazen ihracat yapan firmaların “uluslararası markaya sahip birer şirket” olarak değerlendirildiği de görülmekte olup bu yaklaşım sağlıklı değildir. Ülke adına odaklanılması gereken hedef; yurt dışında bilinilirliği ve tanınırlığı olan kabul görmüş markalar yaratmaktır. Türk tekstil firmaları uzunca bir süredir yurt dışı pazarlara açılmıştır. Küresel olmasa da pazar ölçeğinde değerlendirildiğinde marka olmuş azımsanmayacak sayıda Türk firması bulunmaktadır. Yabancı pazarlara girmeyi başarmış bu firmaların bazılarının bilinirliği ülkedeki bilinirliklerinin de üzerindedir. Yurt dışında ve özellikle niş pazarlarda bilinirliği olan markaların birer “uluslararası marka” haline gelebilmesi için teşvik uygulamaları başta olmak üzere değişik destek türlerine ihtiyaç duyulduğu aşikârdır.

Markalaşma konusunda atılacak adımlardan bazılarını sıralamak gerekirse; Tekstil firmalarını yabancı markalarla marka birlikleri ve marka ortaklıkları oluşturmaya teşvik etmek, gerektiğinde yurt dışında üretim yaparak yabancı marka isimleriyle dünya pazarlarına girmek, her firmaya markalaşma için bütçe ayırmalarına yönelik danışmanlık hizmetleri vermek, markalaşmaya yönelik olarak yabancı ülkelerde reklam ve tanıtım faaliyetinde bulunmak, mevcut markaları gerek yurt içinde ve gerekse yurt dışında tescil ettirmek, firma markası-ürün markası sorunlarını çözmek, Türk firmalarını jenerik (ülke kimliğini yansıtmayan) genel dünya markası olarak değerlendirilebilecek “nötr isimlere” yönlendirmek, marka destekleri konusunda bilgilendirici eğitim seminerleri yapmak ve gezici danışman ekipler kurmak, fuarlarda “marka etkisi” ölçümleri yapmak.

Strateji geliştirmek, bilgi paylaşımını kolaylaştırmak ve yabancı pazarlara daha çok markanın girmesini sağlamak için yurt dışında belli bir başarıya ulaşmış markaların izlenmesi gerekmektedir. Bu konuda ilgili kamu kurum ve kuruluşları başta olmak üzere, sektörün bütün paydaşlarının karşılıklı fikir alışverişinde bulunmak ve ortak akıl aramak üzere bir araya gelmesi ile söz konusu hususta ilkelerin neler olacağını belirlemesi gerekmektedir. Türk tekstil ürünlerinin yabancı pazarlarda marka algı duvarını aşabilmesi, diğer faktörlerin yanında ülke orijini algısının güçlendirilmesiyle de mümkün olabilecektir.

Tekstil Sektöründe markalaşmayı arttırmak, marka tescillerini yaygınlaştırmak için; Sektör firmaları içinde ihracat yapan ve ihracatçı olma potansiyeline sahip firmaları “rekabetçi firma” kategorileri içinde sınıflandırarak bu kategorilerdeki konumlarına göre desteklemek, marka birlikleri oluşturmaları için teşvik etmek, yurt dışında mağaza açmalarına destek olmak, marka destekleri için seçmeci bir yaklaşıma sahip olmak, markalaşmada danışmanlık hizmetleri vererek firmaları ulusal markalardan uluslararası marka yaratma düşüncesine sevk etmek, markalarını yurt dışındaki ülkelerde tescil ettirmeleri için bilinç yaratmak şarttır.

Bu süreçte, firmaların yabancı dil bilen personel istihdam etmesine, iş dünyasının yurt dışındaki gelişmeleri ve pazarları yakından takip ederek yurt dışı deneyimlerini arttırmasına ve yurt dışı satışlara yönelik teşviklerin de gözden geçirilmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Bunun yanında işletmelerin üretim alt yapılarını geliştirmeleri, kalite sistemleri kurmaları, kaliteli ve yüksek katma değerli ürün üretmeleri gerekmektedir.

Cumhuriyetin 100. yılında, Türkiye’yi ekonomik olarak yüksek gelirli ekonomiler grubuna taşıyacak, siyasi meselelerin düğüm haline getirdiği ekonomik sorunlarını çözecek ve dolayısıyla yapısal reformları hayata geçirecek 11. Kalkınma Planında, Tekstil-Giyim-Deri Sanayimize güvenimiz sonsuz.

Bayram, Türk ev tekstili sektörünün 180 ülkeye yıllık yaklaşık 3,5 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdiğini, kg başı ihracat değerini 8 doların üzerine çıkaran, tamamen yerli ve milli bir sektör olduğunu  söyledi. Ülke olarak Çin, Hindistan ve Pakistan’la birlikte dünyanın en büyük ev tekstili tedarikçileri olduklarını belirten Bayram, “Bu alanda Avrupa’nın en büyüğüyüz ve dünyanın en büyük brode makine parkına sahibiz. Bugün dünyanın birçok ülkesinde Türk ev tekstili ürünleri Turkish Home Tekstil adıyla aranan bir marka haline geldi. Almanya başta olmak üzere İtalya, Fransa, İngiltere gibi Avrupa’nın önde gelen ülkelerine ihracat yapıyoruz. Amerika ve Afrika kıtasının yanı sıra Rusya ve Ukrayna’ya da ürün gönderiyoruz. Son dönemde sektörde ciddi yatırım oldu. Sektörün tamamı yerli ve milli” dedi.

KALİTEMİZ DÜNYANIN DİLİNDE

Bayram, sektöre ilişkin şu bilgileri verdi: “Uzak Doğu ülkeleri Made in China yerine Made in Türkiye etiketini tercih eder hale geldi. Türkiye’de üretilen ürünler gerçekten çok kaliteli. Ürettiğimiz mamullerde ana pazar Avrupa. Nasıl ki Avrupalı ürünlerimizi kullanıyorsa Asya ülkeleri de ‘Türkler güzel mal yapar Türklerden mal alalım’ diyorlar. Çinliler bile kendi Made in China etiketi yerine Made in Türkiye olan ürünleri alıyor. Made in Türkiye etiketinin kaliteli olduğunu biliyorlar. Bütün dünya ürettiğimiz ürünlerin kalitesinin farkında ve dillerinden düşürmüyorlar. Çin'e de ürün satıyoruz. Ana pazarlarımızdan biri de Japonya oldu. Ancak Japonlara mal satmak kolay iş değil.”

2 MİLYAR DOLARLIK İŞ HACMİ

Dünyanın en büyük iki ev tekstili fuarından biri olan HOMETEX’i İstanbul’da düzenlediklerine dikkat çeken  Bayram, şunları kaydetti: “Ağır geçen iki yıllık bir pandemi döneminin ardından 2022’deki HOMETEX Fuarı’nda hedeflerimizi aştık. Yerli ve yabancı 650’yi aşkın firmanın katıldığı fuara 5 günde 126 ülkeden 170 bin ziyaretçi gelirken, 1,5 milyar dolarlık iş hacmine ulaştık. 16 – 20 Mayıs tarihleri arasında gerçekleştireceğimiz HOMETEX 2023 Fuarı’nı inşallah Cumhuriyetimizin kuruluşunun 100. yıldönümüne yakışır bir şekilde, 2 milyar dolarlık iş hacmi, 250 bin ziyaretçi hedefiyle gerçekleştireceğiz.”

ÜYELERİMİZİ TEŞVİK EDİYORUZ

Bayram, Türk ev tekstili sektörü olarak, Frankfurt’ta 10 – 13 Ocak tarihleri arasında düzenlenen olan Heimtextil Fuarı’nı, HOMETEX 2023 hedeflerini yakalama açısından önemli bir basamak olarak gördüklerini ifade etti. Heimtextil Fuarı’nı önemsediklerini anlatan Bayram, “TETSİAD olarak üyelerimizi bu fuara katılım konusunda teşvik ediyoruz. Vize işlemlerinden otel rezervasyonlarına, ulaşımdan rehber hizmetlerine kadar her konuda danışmanlık hizmeti veriyoruz. Özellikle bürokratik konularda karşılaştıkları sorunları en hızlı şekilde çözüme kavuşturma noktasında yoğun bir çaba harcıyoruz” diye konuştu.

Tepebaşı Belediyesi'nin kardeş şehri Treptow-Köpenick Belediyesi iş birliğinde hayata geçirdiği Tepebaşı Sosyal Kuluçka Merkezi gerçekleştirdiği eğitim ve etkinlikler ile sosyal girişimci adayı gençlerin ufkunu genişletmeyi sürdürüyor. Bu çerçevede Tepebaşı Sosyal Kuluçka Merkezi'nden aldığı destekler ve sosyal girişimcilik eğitimleriyle Bangu Markasını kuran Bengisu Hekim Kantarcı ortaklığıyla 'Bangu'yla Döngüsel Ekonomi ve İleri Dönüşüm Atölyesi' düzenlendi. Atölyenin ilk oturumunda Tepebaşı Sosyal Kuluçka Merkezi'nin verdiği eğitim ve destekler katılımcılara anlatıldı. Atölyenin devamında ise merkezden aldığı eğitim ve desteklerle kendi markasını kuran Kantarcı, kendi markası olan Bangu hakkında bilgi verdi. İlk oturumda döngüsel ekonomiyle ve ileri dönüşüm tekniğiyle ilgili güncel gelişmeler paylaşıldı.

Deneyimlerini paylaştı

Atölyenin ikinci oturumda ise Kantarcı, katılımcıların kullanılmayan tekstil ürünlerini ileri dönüşüm tekniğiyle yeni ürünlere dönüştürebilmenin yöntemlerini anlatarak sürdürülebilir tekstil ve yavaş moda ile ilgili bilgi ve deneyimlerini paylaştı. Yanlarında kullanmadıkları bir tekstil ürünü getiren katılımcılar ise öğrendikleri yöntemlerle yeni ürün üretmenin mutluluğunu yaşadı. - ESKİŞEHİR

Altınordu Belediye Başkanı Aşkın Tören'in istihdam yönlü projelerinden biri olan Altınordu Tekstil Park inşaatı devam ediyor. Karacaömer Mahallesi sınırları içerisinde, Ordu-Sivas Karayoluna sınır konumunda bulunan ve Altınordu Belediyesi'ne ait 9 bin 700 metrekare arsa üzerinde yükselen proje iki etaptan oluşuyor. Projenin yüzde 40 seviyelerine ulaşan birinci etabının 2024 yılı şubat ayı içerisinde hizmete açılması hedefleniyor.

15 Aralık 2022 tarihinde ihalesi yapılan ve 400 gün yapım süresi verilen tekstil park, her 2 etabı hizmete girdiğinde yaklaşık 10 bin metrekare kapalı alana sahip olacak. Başkan Aşkın Tören'in girişimleriyle, bakanlıklar ile müştereken yürütülen projenin birinci etabında 700 ile bin kişi, ikinci etabı tamamlandığında ise şehirde yaklaşık 2 bin kişiye iş imkanı sunması hedefleniyor.

Altınordu Belediye Başkanı Aşkın Tören, şehrin önemli sosyal sorunlarından biri olan işsizliğin çözümü için çalışmalar yürüttüklerini söyledi. Başkan Tören, "Göç veren değil, üretimiyle güç veren bir şehir gayesiyle çalışıyoruz. İlk günden itibaren Altınordu'muz için üreten ve kendine yeten bir şehir inşası gayesiyle çalışıyoruz. Bu anlamda, istihdam politikalarıyla insanımızı kendi şehrinde iş üretir hale getirerek, Altınordu'muzu bölgemizin, marka şehri haline getirmek en büyük hedeflerimizden biri. Bu hedeflerimiz çerçevesinde özellikle gençler ve kadınların işgücünün temel ve mesleki becerilerinin, işgücü piyasasının sürekli değişmekte olan ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde geliştirilmesine imkan sağlayacak politikalar belirledik ve uyguladık. Tekstil park projemiz bu politikalarımızın bir sonucu olarak Altınordu'da yükseliyor. 2 etaptan oluşan projemiz tamamlandığında yaklaşık 2 bin kişiye iş imkanı sunacağız" diye konuştu. -

2023 yılı, desenlerin canlandığı bir yıl olarak karşımıza çıkıyor. Büyük çiçek motifleri, geometrik desenler ve soyut sanat esintili tasarımlar, tekstil dünyasının öne çıkan trendleri arasında yer alıyor. Özellikle retro ve nostaljik desenler, modern kesimlerle buluşarak yeni ve enerjik bir tarz yaratıyor. Sokak modasından kırmızı halı etkinliklerine kadar, desenler bu yılın anahtar unsurlarından biri olacak.

Sürdürülebilirlik ve Doğal Materyaller

Sürdürülebilirlik ve çevre dostu moda anlayışı, 2023 tekstil tasarımlarının merkezinde yer alıyor. Doğal elyaflar, organik pamuk, keten ve bambu gibi materyaller, sürdürülebilir moda hareketini destekleyen koleksiyonlarda öne çıkıyor. Moda markaları, hem estetik hem de çevresel etik değerlere uygun tasarımlar sunarak geleceğe yönelik bir taahhüt sergiliyor.

Doku Oyunları ve Katmanlı Tasarımlar

Bu yılın tekstil tasarımları, doku ve katmanlı detaylarla zenginleşiyor. Kabarık kumaşlar, farklı doku kombinasyonları ve katmanlı kesimler, giyim parçalarına derinlik ve hareketlilik kazandırıyor. Bu trend, hem feminen hem de maskülen tarzları kapsayan bir çeşitlilik sunuyor.

Dikkat Çeken Renk Paletleri

2023'ün renk paletleri, cesur ve canlı tonlardan pastel ve doğal renklere kadar geniş bir yelpazeyi kapsıyor. Neon renkler, iddialı tasarımların favorisi olurken, doğal tonlar ise sakin ve zarif koleksiyonlarda öne çıkıyor. Renkler, tasarımların ruhunu ve amacını vurgulayarak moda dünyasına yeni bir soluk getiriyor

Bu yılın en trend tekstil tasarımları, moda dünyasında heyecan yaratmaya devam ediyor. Desenlerin canlılığından sürdürülebilirlik vurgusuna, dokusal zenginliklerden çeşitli renk paletlerine kadar, 2023 koleksiyonları tarzınızı ifade etmek ve yeniden tanımlamak için geniş bir yelpazeyi sunuyor. Moda severler, bu yılın moda akımlarından ilham alarak gardıroplarını güncelleyebilir ve stil konusundaki sınırları zorlayabilirler.

İHRACATÇIYA DESTEK SÜRECEK

Ticaret Bakanı Bolat, göreve geldikten sonra Türk Eximbank tarafından ihracatçılara yönelik kredileri açtıklarını anımsatarak, bu gelişmeden sonra özel bankaların kredi faizlerini bir gecede yüzde 48'lerden yüzde 25'lere düşürdüğünü anlattı. Bu gelişmenin, bir adımın çarpan etkisinin nasıl olumlu faydalar sağladığına örnek olduğunu dile getiren Bolat, şu ifadeleri kullandı: "Bunun yanında Merkez Bankamız iç taleple alakalı olarak enflasyonla mücadele çerçevesinde biraz talebi baskılayan kredi hacimlerini yavaş yavaş biraz geri çekmeye çalışan politika izlerken ihracatçılara reeskont kredilerini 5 kat arttırdı. Günlük limiti 300 milyon liradan 1,5 milyar liraya çıkardı. Bunun 1 milyar lirası Eximbank, 500 milyon lirası bankalar kanalıyla tahsis edilecek. Biz de bakanlık olarak ihracat desteklerimizi sonuna kadar sizlerin istifadesine sunacağız. 2024 bütçesinde ihracat desteklerinin çok daha fazla artması için gayretimiz sonsuz. Bunu da başaracağız."

FUAR TÜRK TEKSTİLİNİN DAHA İYİ TANITILMASINA KATKI SAĞLAYACAK

Bakan Ömer Bolat, bugün artık "Türk malı, Türk ürünü" dendiği zaman bir Avrupa ve dünya markasından bahsedildiğini belirterek, tekstilde ve konfeksiyonda artık Avrupa'da 3'üncü, dünyada 7'nci sırada olduklarını söyledi. Tekstil, gıda ve konut sektörlerine insanlığın her daim ihtiyaç duyduğunu anlatan Bolat, şöyle devam etti: "Dünyada 'Türk malı, Türk konfeksiyonu, Türk halısı, Türk ev tekstili, Türk perdesi, Türk havlusu, Türk pamuk ipliği kumaşı' kavramlarını dünyaya nakşettiniz, mal ettiniz. Bu vesileyle istihdamda da çok önemli bir rolü olan bu sektörü her zaman desteklemeye devam edeceğiz. Bu fuar; İstanbul'un Avrupa'nın moda merkezi olması; Türk konfeksiyonunu, Türk tekstilini, Türk halısını, ev tekstilini daha iyi tanıtması için büyük bir vesile fırsat olacaktır."

“DÜNYA ÇAPINDA BİR FUAR HALİNİ ALIYORUZ"

İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç de hazır giyim ve konfeksiyon sektörünün rekabetçiliğini koruyabilmesi için markalaşmadan, tasarımdan, katma değerli üretim ve donanımlı insan gücünden taviz vermemesi gerektiğini söyledi. İHKİB'in her yıl 2 kez düzenlediği IFCO ile sektörü diri tuttuğunu dile getiren Avdagiç, "Çeşitli alanlarda oluşabilecek tereddütleri anında tespit ederek ortadan kaldırılması için öncülük yapıyor." diye konuştu. Avdagiç, "Hazır giyimde parça parça yapılan fuarları tek çatı altında birleştirdik. Böylece Türkiye'nin çok büyük bir ihraç kalemi olan hazır giyim sektörünün dünya çapında bir fuara sahip olması fikrini adım adım hayata geçiriyoruz. Bu fuar yıl geçtikçe moda ve hazır giyim dünyasının referans fuarı haline gelmeye devam edecektir." açıklamasında bulundu.

"MADE İN TÜRKİYE ALGISINI DAHA DA GÜÇLENDİRMELİYİZ"

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe, hazır giyim ve tekstil sektörlerinin 32 milyar dolarlık ihracat yaptığını belirterek, şunları kaydetti: "Orta vadede hazır giyimde 40, tekstilde 20 olmak üzere 60 milyar dolarlık ihracat hedefliyoruz. Üretimde marka kimliğimizle, tasarım gücümüzle, yetişmiş insan kaynağımızla, markalarımızla, bu potansiyele sahibiz. Yüksek katma değer yaratma ve markalaşma yönünde atılacak her türlü adım, ihracatımıza pozitif yansıyacaktır. Fuar katılımları, ticaret ve alım heyetleri organizasyonlarıyla pazar çeşitliliğimizi artırmanın yollarını arıyoruz. Ve elbette Made in Türkiye algısını daha da güçlendirmemiz gerekiyor."

DÜNYA MODA ENDÜSTRİSİNİN BULUŞMA NOKTASI

İHKİB Başkan Yardımcısı Mustafa Paşahan ise sektörün 30 yılık hayalini gerçekleştirdikleri bu yolda IFCO'yu Türkiye'nin markası haline getirdiklerini belirterek, bundan önceki 3 organizasyonda büyük başarıya imza attıklarını söyledi. İlk 3 etkinlikte 100'ün üzerinde ülkeden 50 bin ziyaretçi ağırladıklarını dile getiren Paşahan, "Uluslararası fuarlar takvimine giren IFCO kısa sürece moda endüstrisinin buluşma adreslerinden biri haline geldi. Bu fuar, Anadolu'yu üretim merkezi yapma noktasında bir kilometre taşı oldu. Bugün 100'ün üzerinde ülkeden binlerce ziyaretçiyi ağırladığımız için çok mutluyuz." diye konuştu

ITÜ TEKSTİL MÜHENDİSLİĞİ OKUNUR MU?

İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Tekstil Mühendisliği Bölümü, Türkiye'nin önde gelen üniversitelerinden birinde yer aldığı için oldukça saygın bir program olarak kabul edilir. Ancak, " ITÜ Tekstil Mühendisliği okunur mu? " sorusu öğrencinin kişisel tercihlerine, hedeflerine ve ilgi alanlarına bağlıdır.

Tekstil Mühendisliği, tekstil ürünlerinin tasarımı, üretimi, analizi ve yönetimi gibi alanlarda eğitim veren bir mühendislik dalıdır. Bu alanda kariyer yapmak isteyen öğrenciler için İTÜ Tekstil Mühendisliği Bölümü, sektörün gereksinimlerine uygun bir eğitim ve araştırma imkanları sunabilir.

İTÜ TEKSTİL MÜHENDİSLİĞİ KAÇ BİN?

Tekstil Mühendisliği 2019, 2020, 2021 ve 2022 Taban Puanları ve Başarı Sıralaması ise Şöyle:

Dikiş kurs bitirme sertifikalı 12 kadına istihdamın sağlandığı atölyede, firmanın talebiyle kapasitenin üç katına çıkarılması için hazırlıklar başladı.
Özkan, gazetecilere, atölye fikrinin mahalledeki kadınlardan geldiğini söyledi.

Mahallede iş imkanı oluşturmak için projeyi hayata geçirdiklerini belirten Özkan, dikiş eğitimi sertifikalı kadınların hem maaş alabilmesi hem de sigortalı olması adına atölyeyi kurduklarını kaydetti.

Özkan, ilk etapta 12 kadının istihdam edildiğini dile getirerek, "Özel bir firmayla anlaşarak ürünlerini hazırlıyoruz. Bu ürünler de ulusal firmalara satılıyor. Firma bizden kapasitenin üç katına çıkarılmasını talep etti. Biz de atölyemizde çalışacak kadın sayısını üç katına çıkararak daha çok mahalle sakinimizin ev ekonomilerine katkı yapmasını sağlayacağız." diye konuştu.

Usta öğretici ve atölye sorumlusu Şule Bakan da Halk Eğitim Merkezinde dikiş eğitimi alan kadınları tercih ettiklerini belirterek, sertifikalı kursiyerlerin bu istihdamdan faydalanma imkanı bulduğunu anlattı.

Atölyenin en yaşlı çalışanı 54 yaşındaki Aynur Manav da 3 yıl Halk Eğitimi Merkezinde kurs aldığını dile getirerek, atölyede çalışarak aile bütçesine katkı sağladığını söyledi.
Atölyenin en genç çalışanı 20 yaşındaki Elif Haldızoğlu ise elde ettiği gelirle düğün hazırlığı yapacağını anlattı.

Ev eşyaları, dekorasyon ürünleri, tekstil ve bahçe malzemeleri perakendecisi Wilko’dan yapılan açıklamada perakende zincirinin iflas bildiriminde bulunduğu kaydedildi.

Mali zorluk içerisinde olan aile şirketin bir süredir finansman arayışındaydı.

Anadolu Ajansı’nın haberine göre şirketten yapılan açıklamada değerlendirmelerine yer verilen Wilko Üst Yöneticisi Mark Jackson, finansman arayışında sürelerinin dolduğunu, iflas ilan etmek zorunda kaldıklarını, sürecin çalışanların işlerinin korunabileceği bir şekilde sürdürülmesi için ellerinden gelen çabanın gösterileceğini belirtti.

Ülke genelinde 400 mağaza ile hizmet veren şirkette halen toplam 12 bin kişi iştiham ediliyor.

İflas kararına ilişkin değerlendirmede bulunan Factor Risk Management Kurucu Ortağı Tom Davey, İngiliz perakende sektöründeki sorunların Wilko ile sınırlı olmadığını, artan konut kredi faizleri ve hayat pahalılığı nedeniyle tüketicilerin harcamalarının ciddi oranda azaldığını, önümüzdeki dönemde daha çok sayıda perakende zincirinin iflas edebileceğini belirtti.

Kaynak: Anadolu Ajansı

Derleme: tekstildergi.com * Mücahit Dere

"İHRACAT VE İHRACATÇININ DESTEKLENECEĞİNİ DUYMAK SON DERECE GÜZEL"

Ticaret Bakanı Ömer Bolat’a ihracatçıları daha da destekleyeceği sözü için teşekkür ederek sözlerine başlayan Gülle, “Hangi koşulda olursa olsun, dünyadaki tüm bu çalkantılara rağmen ihracat ve ihracatçının destekleneceğini duymak son derece güzel. Bunu sonuna kadar desteklememiz gerekiyor” ifadelerini kullandı.

İhracatın ülkemiz için ne kadar önemli olduğunun altını çizen Gülle, ekonomik sorunlardan çıkışın en önemli çözüm yolunun ihracat ve turizm olduğunu kaydetti.

Gülle, “Bu iki kalemin büyümesi bizi daha farklı yerlere taşıyacaktır. Özellikle tekstil ve hazır giyim sektörü geçen yılın ikinci yarısından itibaren dünyadaki enflasyonist ortamdan dolayı bir düşüş trendine girdi. Doğal olarak burada uygulanan kur ve mali politikaların etkisiyle bu durumdan en çok etkilenen sektörlerden birisiyiz” açıklamalarında bulundu.

"TÜRKİYE’DEKİ İHRACAT İKLİMİ BÜYÜYOR"

İhracatçının dönemsel artışları ile düşüşlerinin olabileceğine değinen Gülle, “İhracatta konjonktürel etkilenmeler olabilir. Ama netice itibariyle Türkiye’deki ihracat iklimi giderek büyümeye, yeşermeye ve gelişmeye devam ediyor” dedi.

Dünyanın pandemi gibi çok önemli bir dönem geçirdiğine dikkat çeken Gülle, “Pandeminin etkilerini tüm dünya yaşamaya devam ediyor” diye konuştu.

Gülle, fuarların özellikle 2020’den sonraki süreçte ülkemizin bir ihracat üssü olarak görünmesiyle birlikte çok ciddi bir teveccüh olduğunu kaydetti. Gülle, “2022 yılında uygulanan ekonomi ve mali politikalar nedeniyle döviz kurlarının belirli bir seviyede kalmasının artıları da eksileri de oldu. Olumlu sonuçlarından bahsedecek olursak, ihracatçı düşük faizle finansmana ulaştı. Özellikle Merkez Bankası ve kamu bankalarının çok büyük bir desteği oldu. Eksisine baktığımızda ise özellikle maliyet, finansman ve rekabet açısından zorlandık" dedi.